Fiyatı cazip, geçmişi bilinmiyor
İkinci el bir robotun ilanında marka, model, yıl ve belki bir çalışma saati yazar. Yazmayanlar daha önemlidir: robot hangi işte çalıştı, redüktörleri ne kadar yıprandı, bakımları zamanında yapıldı mı? Kaynak hattından çıkan bir robotla hafif parça taşımış bir robot, aynı yıl üretilmiş olsalar da aynı durumda değildir.
Sorun genellikle hücre kurulup üretime girdikten sonra ortaya çıkar. Bir eksende boşluk artar, kablo demeti bilekte kopar, robot kontrolcüsünün bir kartı arızalanır ve yenisi bulunamaz. Düşük satın alma fiyatının avantajı ilk uzun duruşta kaybolur.
İkinci el robotta asıl riskler
- Bilinmeyen çalışma saati: Robot kontrolcüsü bu bilgiyi tutuyorsa okunur. Tutmuyorsa ya da sayaç sıfırlanmışsa robotun durumu ancak muayeneyle anlaşılır.
- Yıpranmış redüktörler: Boşluk (backlash), çalışırken gelen ses ve yağdaki metal parçacıklar redüktör aşınmasının işaretleridir. Redüktör değişimi, bir robotun en pahalı onarımlarından biridir.
- Kablo demeti aşınması: Eksenler arasındaki kablolar, özellikle bilek eksenlerinde, hareket ettikçe yorulur. Aralıklı gelen enkoder ya da motor hatalarının kaynağı çoğu zaman burasıdır.
- Eski kontrolcü nesli: ABB S4C+ ve KUKA KR C2 nesilleri üretimden kalkmıştır; yeni parça bulmak zordur, bulunan parça da pahalıdır. IRC5 de üretimden çekiliyor; ABB servis desteğini sürdürse de güncel nesil artık OmniCore. Kontrolcü nesli, robot için kaç yıl daha parça bulunabileceğini belirler.
- Eksik yazılım seçenekleri: İhtiyacınız olan bir yazılım seçeneği (örneğin emniyet sertifikalı bölge izleme ya da bir uygulama paketi) o robot kontrolcüsünde açık olmayabilir. Sonradan eklemek ek maliyet demektir.
- Eksik dokümantasyon: Kullanım ve bakım kılavuzları, yedek parça listesi, program yedekleri ve kalibrasyon verileri çoğu zaman robotla birlikte gelmez.
CE işareti robotla değil, hücreyle gelir
İkinci el bir robotu yeni bir hücreye kurmak, yeni bir makine oluşturmak demektir. Hücre bir bütün olarak risk değerlendirmesinden geçmeli, emniyet devresi tasarlanmalı ve hücre CE işaretiyle teslim edilmelidir. Robotun ikinci el olması bunu değiştirmez. Eski kontrolcülerin emniyet devresinin bugünkü gereksinimleri karşılaması için ek emniyet donanımı gerekebilir.
Riski nasıl ortadan kaldırıyoruz?
Robotu hücreye koymadan önce durumunu ölçeriz:
- Muayene: Her eksende boşluk ölçümü, eksenler tek tek hareket ettirilerek ses ve titreşim kontrolü, robot kontrolcüsünün hata geçmişinin okunması.
- Redüktör yağı ve gres: Yağın ya da gresin durumuna bakılır, üreticinin belirttiği aralığa göre değiştirilir.
- Pil ve kablolar: Robotta varsa konum bilgisini tutan yedek pilin değişimi, kablo demetinin ve konnektörlerin kontrolü, gerekirse değişimi.
- Yedekleme: Robotun mevcut programı, sistem ve kalibrasyon verileri yedeklenir.
- Yenileme: Muayenede çıkan aşınmış parçaların değişimi.
- Yedek parça planı: O kontrolcü nesli için kritik parçaların listesini çıkarır, hangilerinin rafta bulunması gerektiğini birlikte belirleriz. ABB, KUKA ve diğer markalar için garantili yeni ve ikinci el parça sağlıyoruz; robot kartlarını ve sürücülerini kendi atölyemizde onarıp test ediyoruz.
Bir sınırı da söyleyelim: muayene, redüktörün ne kadar ömrü kaldığını kesin olarak söylemez; yalnızca aşınmanın işaretlerini gösterir. Bu yüzden kritik bir hatta, tedariki uzun sürecek parçaları baştan yedek parça planına koymanızı öneririz.
Robot kontrolcüsü çok eskiyse başka bir yol da var: robot kolunu koruyup kontrol kabinini yeni nesille değiştirmek. Üreticinin o robot kolu için bir yükseltme yolu sunduğu durumlarda bunu da yapıyoruz.
Robotu kim buluyor?
İki durum olabilir. Robotu siz bulduysanız, satın almadan önce birlikte inceleriz. Robotu bizim tedarik etmemizi istiyorsanız bunu da konuşalım. Her iki durumda da garanti koşullarını baştan yazılı olarak belirleriz.
Başka bir tesisten söküp getireceğiniz robotlar için robot hücresi taşıma hizmetimiz de aynı süreci kapsar: söküm, taşıma, yeniden kurulum, eksenlerin yeniden kalibrasyonu ve emniyet kontrolü.
Sık sorulan sorular
İkinci el robot ne kadar tasarruf sağlar? Robotun yaşına, kontrolcü nesline ve yenileme ihtiyacına göre değişir. Muayene ve yenileme maliyetini robotun fiyatına ekler, yeni bir robotla karşılaştırmalı bir hesap çıkarırız.
Eski robot yeni hücrede aynı hızda çalışır mı? Robotun taşıma kapasitesi ve erişimi aynı kalır. Eski kontrolcülerde hareket planlaması daha yavaş olabilir. Çevrim süresini o robot modeliyle simülasyonda kontrol ederiz.
Bakımını kim yapacak? Devreye aldığımız robotların periyodik bakımını da üstlenebiliriz.